Cooking Oil: మధ్యప్రాచ్యంలో నెలకొంటున్న యుద్ధ ఉద్రిక్తతలు వేల కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉన్న తెలుగు రాష్ట్రాల ప్రజలపై కూడా ప్రభావం చూపుతున్నాయి. ముఖ్యంగా ఇరాన్–ఇజ్రాయెల్ మధ్య ఉద్రిక్త పరిస్థితులు కేవలం అంతర్జాతీయ రాజకీయాలకే పరిమితం కాకుండా, సామాన్యుల గృహ ఖర్చులపై కూడా ప్రభావం చూపుతున్నాయి. గత కొన్ని రోజులుగా వంట నూనెల ధరలు ఒక్కసారిగా పెరగడంతో వినియోగదారులు ఆందోళనకు గురవుతున్నారు. మార్కెట్లో త్వరలోనే కొరత ఏర్పడుతుందనే పుకార్లు కూడా ప్రజలను భయపెడుతున్నాయి.
ప్రస్తుతం హైదరాబాద్, విజయవాడ వంటి ప్రధాన నగరాల్లోని సూపర్ మార్కెట్లు, కిరాణా దుకాణాల వద్ద వంట నూనె కొనుగోలు కోసం వినియోగదారులు భారీగా క్యూ కడుతున్నారు. యుద్ధ పరిస్థితులు మరింత కాలం కొనసాగితే సరఫరా తగ్గిపోతుందనే భయంతో ప్రజలు పెద్ద మొత్తంలో నూనె ప్యాకెట్లు కొనుగోలు చేసి నిల్వ చేసుకుంటున్నారు. భవిష్యత్తులో ధరలు మరింత పెరిగే అవకాశముందని భావిస్తూ, పాత ఎంఆర్పీ ధరలకే ఎక్కువగా కొనుగోలు చేస్తున్నారు. ఈ కారణంగా అనేక దుకాణాల్లో స్టాక్ కొరత కనిపిస్తోంది.
రిటైల్ వ్యాపారుల వివరాల ప్రకారం గత పది రోజుల్లో వంట నూనె ధరలు గణనీయంగా పెరిగాయి. ఉదాహరణకు ఫిబ్రవరి 26న విజయవాడ మార్కెట్లో లీటరు రిఫైన్డ్ సన్ఫ్లవర్ ఆయిల్ ధర సుమారు రూ.150 ఉండగా, ప్రస్తుతం అది రూ.170కు చేరుకుంది. అంటే కేవలం వారం రోజుల్లోనే లీటరుకు రూ.20 వరకు పెరిగింది. అలాగే పామాయిల్ ధర కూడా లీటరుకు రూ.15 నుంచి రూ.20 వరకు పెరిగినట్లు హోల్సేల్ వ్యాపారులు చెబుతున్నారు. ముఖ్యంగా హోటల్ యజమానులు, టిఫిన్ సెంటర్ నిర్వాహకులు పెద్ద మొత్తంలో 15 కిలోల టిన్లు కొనుగోలు చేయడంతో రిటైల్ మార్కెట్లో సాధారణ వినియోగదారులకు సరుకు దొరకడం కష్టంగా మారింది.
భారతదేశం వంట నూనెల అవసరాల కోసం ఎక్కువగా దిగుమతులపైనే ఆధారపడుతుంది. మనం వినియోగించే వంట నూనెలలో దాదాపు 60 శాతం విదేశాల నుంచే దిగుమతి అవుతాయి. అందువల్ల అంతర్జాతీయ మార్కెట్లో చిన్న మార్పు వచ్చినా అది నేరుగా దేశీయ ధరలపై ప్రభావం చూపుతుంది. ప్రస్తుతం మధ్యప్రాచ్యంలో ఏర్పడిన ఉద్రిక్తతలు ప్రపంచ సరఫరా వ్యవస్థను దెబ్బతీస్తున్నాయని నిపుణులు చెబుతున్నారు.
విజయవాడకు చెందిన హోల్సేల్ వ్యాపారి కొప్పురావూరి శోభన్ మాట్లాడుతూ, ఇటీవల డిమాండ్ అనూహ్యంగా పెరిగిందని తెలిపారు. భవిష్యత్తులో ధరలు పెరుగుతాయనే భయంతో ప్రజలు ఒక్కసారిగా ఐదు లేదా పది ప్యాకెట్లు కొనుగోలు చేస్తున్నారని చెప్పారు. మరో రిటైలర్ మల్లికార్జున రావు ప్రకారం, పాత ఎంఆర్పీ ఉన్న స్టాక్ కోసం వినియోగదారులు ప్రత్యేకంగా అడుగుతున్నారని తెలిపారు. కొత్త స్టాక్ ఇప్పటికే పెరిగిన ధరలతో వస్తుండటమే ఇందుకు కారణమని చెప్పారు.
ఈ పరిస్థితి మార్కెట్ విశ్లేషకులకు 2022లో జరిగిన రష్యా–ఉక్రెయిన్ యుద్ధాన్ని గుర్తుకు తెస్తోంది. ఆ సమయంలో సన్ఫ్లవర్ ఆయిల్ దిగుమతులు తగ్గిపోవడంతో ధరలు భారీగా పెరిగాయి. ఇప్పుడు కూడా ఇరాన్–ఇజ్రాయెల్ వివాదం కారణంగా సరఫరా అంతరాయం ఏర్పడే అవకాశం ఉందని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు. యుద్ధం తీవ్రత పెరిగితే సముద్ర మార్గాల ద్వారా సరుకు రవాణా ఖర్చులు, బీమా ఛార్జీలు కూడా పెరిగే అవకాశముంది. దాంతో చివరికి వినియోగదారులపై భారం పడే అవకాశం ఉంది.
అయితే ప్రజలు ఆందోళన చెందాల్సిన అవసరం లేదని పౌర సరఫరాల శాఖ అధికారులు చెబుతున్నారు. ప్రస్తుతం దేశంలో తగినంత నిల్వలు ఉన్నాయని, కృత్రిమ కొరత సృష్టించే వారిపై కఠిన చర్యలు తీసుకుంటామని వారు హామీ ఇచ్చారు. అంతర్జాతీయ పరిస్థితులను ప్రభుత్వం నిశితంగా గమనిస్తూ ధరలను నియంత్రించేందుకు చర్యలు తీసుకుంటోందని అధికారులు పేర్కొన్నారు. అయినప్పటికీ, మార్కెట్లో వంట నూనెల ధరలు పెరుగుతున్న పరిస్థితి మాత్రం ప్రజలను ఆందోళనకు గురిచేస్తోంది.
